Aydınlatma, bir odanın nasıl göründüğünü renkten ve mobilyadan daha hızlı değiştirir. Yanlış seçilmiş tek bir tavan armatürü, doğru seçilmiş bir duvar rengini bile soğutur. Doğru kurgulanmış bir düzen ise küçük bir salonu geniş, dar bir koridoru davetkâr gösterir. Aşağıda iç mekan aydınlatma çeşitlerini işlevlerine, parlaklık değerlerine ve enerji tüketimlerine göre karşılaştırıyoruz; hangi odada hangisini kullanacağınıza kolayca karar verebilmeniz için.
Profesyonel tasarımda tek bir ışık kaynağı yeterli sayılmaz. Odalar katman katman aydınlatılır. Bu üç katmanı ayırt edebilirseniz alışverişte hangi armatürün ne işe yaradığını hemen anlarsınız.
Armatürü seçtikten sonra asıl fark ampulde ortaya çıkar. Lümen ışık miktarını, watt enerji tüketimini, kelvin ise ışığın rengini gösterir. Alışverişte watt yerine lümene bakma alışkanlığı en hızlı kazanılacak refleks.
| Tür | Yaklaşık verim | Ömür | Kısılabilirlik | Uygun alan |
|---|---|---|---|---|
| LED | Çok yüksek | Çok uzun | Modele göre var | Her yer |
| Halojen | Düşük | Kısa | Tam | Vurgu, sıcak ışık isteyen köşeler |
| Kompakt floresan | Orta | Orta | Genelde yok | Depo, kiler, teknik alan |
| Akkor | Çok düşük | Çok kısa | Tam | Yalnızca dekoratif filaman etkisi |
Pratik karar: sürekli açık kalan alanlarda LED tartışmasız kazanır. Günde birkaç dakika yanan kiler lambasında ise ampul tipinin faturaya etkisi ihmal edilebilir; orada satın alma fiyatına bakabilirsiniz.
Kaç lümen gerektiğini kabaca hesaplamak zor değil. Metrekare başına ihtiyaç duyulan ışık, odanın işlevine göre değişir. Aşağıdaki değerler yaygın kullanılan başlangıç noktalarıdır; koyu duvarlı ve mat yüzeyli odalarda yukarı, açık renkli ve parlak yüzeyli odalarda aşağı çekin.
| Mekân | Metrekare başına yaklaşık lümen | Öncelikli katman |
|---|---|---|
| Salon | 150–250 | Genel + vurgu |
| Mutfak tezgâhı | 500–700 | Görev |
| Yatak odası | 100–200 | Genel + okuma |
| Banyo aynası | 400–600 | Görev (iki yandan) |
| Çocuk odası çalışma masası | 400–500 | Görev |
| Koridor | 100–150 | Genel |
Banyoda aynanın üstüne tek spot koymak yüzü gölgede bırakır; aynanın iki yanına simetrik iki kaynak koymak her zaman daha iyi sonuç verir. Çocuk odasında ise ana kural farklıdır: göz hizasında çıplak ampul bulunmamalı, armatür kırılmaz malzemeden olmalı.