İnsan ruh hali, içinde bulunduğu mekândan sanıldığından çok daha fazla etkileniyor. Doğal yapay aydınlatma konusunda yapılan tercihler uyku düzeninden konsantrasyona kadar günlük yaşamı etkileyebiliyor. Huzur veren düzenlemenin arkasındaki basit mantığı açıklıyoruz.
Kural olarak, tek bir tavan armaturuyle butun odayi cozmeye calismak golgeleri sertlestirir ve mekani yorgun gosterir. Doğal yapay aydınlatma konusunda birkac dusuk seviyeli isik kaynagi cok daha sicak bir atmosfer kurar.
Bu noktada, ıyi kurulmus bir aydinlatma plani, dogru secilmis parcalari bile bir adim one cikarir. Doğal yapay aydınlatma ile ilgili duzenlemede genel, gorev ve vurgu aydinlatmasini ayri katmanlar olarak dusunmek gerekir.
Genellikle, kiracilar icin ek bir katman daha vardir: kalici degisiklikler oncesinde mal sahibinden yazili onay almak, teslim asamasindaki anlasmazliklari onler. Doğal yapay aydınlatma kapsaminda yapilan islerde faturalari ve izin yazismalarini saklamak, hem garanti hem de olasi uyusmazlik surecinde ise yarar.
Çoğu durumda, perde, hali, kirlent ve ortu gibi yumusak yuzeyler mekanin sicakligini belirler. Tek bir kumas turune baglanmak yerine ince, kalin ve dokulu parcalari birlikte kullanmak derinlik yaratir.
Bu noktada, doğal yapay aydınlatma konusunda gorunumun yaninda guvenlik de en az onun kadar onemlidir. Devrilme riski tasiyan yuksek mobilyalarin duvara sabitlenmesi, kayan halilarin altina tutucu ped konulmasi temel onlemlerdir. Elektrik tesisati ve aydinlatma baglantilarinda mutlaka yetkin kisilerden destek alinmalidir.
Doğal yapay aydınlatma ile ilgili malzeme secerken ic hava kalitesi goz ardi edilmemelidir. Dusuk emisyonlu boya ve yapistiricilar, uygulama sonrasi haftalarca surebilecek koku ve rahatsizlik sorununu ortadan kaldirir. Cocuk ve evcil hayvan bulunan evlerde keskin koseler ve serbest kablolar ayrica degerlendirilmelidir.
Pratikte, doğal yapay aydınlatma ile ilgili butce hazirlarken toplam tutari uc bolume ayirmak isleri kolaylastirir: sabit isler, mobilya ve tamamlayici detaylar. Genel egilim butcenin yarisini sabit ve uzun omurlu kalemlere ayirmak yonundedir. Ayrica beklenmedik giderler icin yuzde on ila on bes arasinda pay birakmak gerekir.
Çoğu zaman, doğal yapay aydınlatma konusunda maliyeti asagi cekmenin en etkili yolu, her seyi ayni anda yapmak yerine oncelik sirasi belirlemektir. Mekanin kullanimini dogrudan etkileyen isler once, gorsel dokunuslar sonra planlanir. Bu yaklasim hem nakit akisini rahatlatir hem de hatali harcamayi azaltir.
İlk bakışta, bir mekanin konforu, icinde nasil yurudugunuzle olculur. Ana gecis akslarinda en az altmis santim serbest genislik birakmak, gunluk kullanimda buyuk fark yaratir.
Akustik ozellikle acik planli evlerde ve ev ofisi kullaniminda belirginlesir. Ses yansimalarini kirmak icin karsilikli iki bos duvardan birini tekstil veya panelle yumusatmak yeterlidir.
Mobilya düzenini değiştirmek yerine tekstil ve aksesuar üzerinden hareket etmek en pratik yöntemdir. Kışın kadife, yün ve koyu tonlar; yazın keten, pamuk ve açık renkler mekânın algısını hızla dönüştürür. Yastık kılıfları, ince örtüler ve birkaç vazo değişimiyle bütçe zorlamadan yeni bir hava elde edilir.}
Kısaca, iskandinav tarzı kavramı, mekânın genel karakterini belirleyen ve diğer seçimleri yönlendiren bir başlangıç noktası olarak düşünülebilir. Uygulamada önce bu ögeyi merkeze alıp çevresindeki renk, doku ve mobilya kararlarını ona göre şekillendirmek daha tutarlı bir sonuç verir. Tek bir odada birden fazla güçlü ögeyi yarıştırmamak, bütünlüğü korumanın en kolay yoludur.
Çoğu senaryoda, duvar delmeden uygulanabilen çıkarılabilir duvar kâğıtları, yapışkanlı kancalar ve zemine serilen büyük halılar kiralık evlerde en pratik çözümlerdir. Perde, aydınlatma ve tekstil değişimi taşınırken sizinle gelebileceği için bütçeyi boşa harcamış olmazsınız. Mevcut mobilyaların üzerine geçirilen kılıflar da eskimiş parçaları hızla yenilemenin ekonomik yoludur.
Kural olarak, sağlıklı bir aydınlatma planı genel, görev ve vurgu olmak üzere üç katmandan oluşur; sadece tavan lambasına güvenmek mekânı düz ve soğuk gösterir. Okuma köşesine ayaklı lamba, mutfak tezgâhına bant aydınlatma, raf ve tabloya spot eklemek derinlik yaratır. Ampullerde 2700 ile 3000 kelvin aralığı yaşam alanları için daha huzurlu bir atmosfer sunar.
Bununla birlikte, en yaygın hata ölçü almadan mobilya satın almak ve tüm parçaları duvara yaslamaktır; bu düzen odayı hem boş hem de dağınık gösterir. Halının küçük seçilmesi, perdenin pencere hizasından asılması ve tabloların çok yükseğe yerleştirilmesi de oranları bozar. Alışverişe başlamadan önce basit bir kroki çizmek bu hataların büyük bölümünü önler.
Türkiye geneli genelinde artan daire ölçüleri düşünüldüğünde, çok amaçlı mobilyalara yönelmek artık bir tercih değil neredeyse zorunluluk.